ZOO Logisch

donderdag 18 mei 2017

Pimpelmeeskuikens ruiken het verschil tussen verwanten en vreemden

Lange tijd heeft men gedacht dat vogels niet kunnen ruiken. Dit is ondertussen ontkracht door onderzoek op onder andere zebravinken (Taeniopygia guttata) en nu ook door een populatie pimpelmezen (Cyanistes caeruleus) in Groningen (Nederland).

Dr. Barbara Caspers, Dr. Peter Korsten (Bielefeld University) en Marta Rossi (University of Sussex) onderzochten binnen de genoemde populatie het bedelgedrag van 7-dagen jonge pimpelmeeskuikens. Aangezien een vrouwtje gemiddeld 10-12 eieren legt is de concurrentie tussen de kuikens enorm, en zijn het dus echte bedelaars als het op voedsel aankomt. Hoe meer je jezelf doet gelden, hoe groter de kans dat je de aandacht van mama of papa trekt.

In deze studie werden verwante kuikens met een dus bekende geur gemengd met kuikens zonder verwantschapsband, en wat bleek? De mezen bedelden langer en actiever/luider wanneer ze het nest deelden met vreemden.
Klaarblijkelijk hebben pimpelmezen dus een neus voor verwantschap.

Meer weten? Marta Rossi et al. Begging blue tit nestlings discriminate between the odour of familiar and unfamiliar conspecifics, Functional Ecology (2017). DOI: 10.1111/1365-2435.12886

Marta Rossi et al. Begging blue tit nestlings discriminate between the odour of familiar and unfamiliar conspecifics, Functional Ecology (2017). DOI: 10.1111/1365-2435.12886

Read more at: https://phys.org/news/2017-05-blue-tit-nestlings-discriminate-odour.html#jCp

Nick Mertens

18 mei 2017

Dr. Barbara Caspers and Dr. Peter Korsten from Bielefeld University and Marta Rossi from the University of Sussex in Brighton (Great Britain) examined the begging behaviour of seven-day-old blue tit nestlings

Read more at: https://phys.org/news/2017-05-blue-tit-nestlings-discriminate-odour.html#jCp

ZOO Antwerpen zet ook digitaal in op comfort en beleving

Wist jij al dat ZOO Antwerpen een eigen app heeft? De ZOOapp bundelt praktische, handige info met toffe filmpjes, spelletjes en weetjes. Daarmee maakt de ZOOapp je dierentuinbezoek leuker én makkelijker. Daarnaast lanceerde zowel ZOO Antwerpen als Planckendael gloednieuwe websites voor nog meer bezoekerscomfort.

Nieuwe ZOOapp

ZOO Antwerpen heeft een nagelnieuwe app. De ZOOapp maakt een bezoek nog leuker én nog makkelijker. Zo vind je gemakkelijk je weg, plan je de voedermomenten die je niet wilt missen, speel je tussendoor een spel en vertellen we je allerhande leuke weetjes over onze dieren. Doorheen de tuin vind je foto’s die je kunt scannen met je smartphone om zo nog meer te ontdekken over het dier of het verblijf waar je bij staat. In de Vlindertuin kun je bijvoorbeeld een filmpje van het ontpoppen van een vlinder bekijken of wil je toch nog eens de geboortebeelden van Kai-Mook terugzien? Dat kan bij de Egyptische Tempel. De ZOOapp is te downloaden in de Appstore en de Google Play Store.

Nieuwe websites: praktischer dan ooit

De websites van ZOO Antwerpen en Planckendael kregen een complete make-over en bundelen alle info nog compacter en gebruiksvriendelijker. De sites werden volledig aangepast aan de noden van onze bezoekers met alle praktische informatie ter voorbereiding van een bezoek. Met beperkte tekst, talrijke foto’s en filmpjes nemen ZOO Antwerpen en Planckendael je bij de hand. Scrollen op www.ZOOantwerpen.be en www.planckendael.be. En natuurlijk hebben beide parken ook hun eigen Facebookpagina’s. Twitter-, YouTube- en Instagram-kanalen!

Nick Mertens

18 mei 2017

dinsdag 16 mei 2017

Voor het eerst kroonmaki geboren in DierenPark Amersfoort

Er is een kroonmaki geboren in DierenPark Amersfoort. “De geboorte is voor ons een primeur”, vertelt apenverzorger Teun Ent. “Het is de eerste keer dat wij een jonge kroonmaki kunnen begroeten.” De dierverzorgers hadden al een vermoeden dat het vrouwtje drachtig was, maar helemaal zeker wisten zij het niet.

Het jonge halfaapje weegt ongeveer zeventig gram en klampt zich stevig vast aan de buik van de kersverse moeder. “Wij hebben nog niet toevallig kunnen zien of het een mannetje of een vrouwtje is, dus dat weten wij nog niet”, legt de apenverzorger uit. “Na een aantal maanden zal de kleine langzaam aan steeds vaker de moeder even los laten om alles verder te ontdekken.”

Kroonmaki’s danken hun naam aan de oranje, v-vormige vlek op hun hoofd, hierdoor lijkt het net alsof zij een kroontje dragen. “Deze soort leeft in familiegroepen, waarbij het vrouwtje het voor het zeggen heeft”, vertelt de verzorger. “Met de komst van de kleine bestaat de kroonmaki-familie nu uit opa, vader en moeder en jong.” De halfapen zijn te zien op het Apeneiland in DierenPark Amersfoort.

Nick Mertens

16 mei 2017

vrijdag 12 mei 2017

Nieuw: wandelende bladeren in DierenPark Amersfoort

DierenPark Amersfoort heeft vijftien wandelende bladeren verwelkomd. De groene blaadjes zijn op het eerste gezicht bijna niet te onderscheiden van het andere groen in het verblijf. “Je moet eerst goed kijken, maar als je er eentje hebt ontdekt, dan zie je er opeens steeds meer aan de takken bungelen”, vertelt dierverzorger Dik Eenink.

Veel insecten maken ter bescherming gebruik van camouflage, wandelende bladeren hebben dit gegeven bijna tot perfectie gebracht. De vorm, kleur en zelfs bladnerfjes… aan alles is gedacht. De wandelende bladeren lijken niet alleen op blaadjes, zij leven er ook van. “De bladeren maken het ons niet lastig wat betreft hun menu, zij eten voornamelijk braamblad”, zegt Dik. “Met het schoonmaken van het verblijf is het wel even extra goed opletten en de temperatuur en luchtvochtigheid moeten uiteraard goed zijn.”

De nieuwkomers zorgen vrijwel meteen voor een verrassing. “Wij hebben de eerste eitjes in het verblijf van de bladeren gevonden”, zegt de dierverzorger. “Blijkbaar is één van de vrouwtjes bevrucht, vanaf dat moment werpt zij een paar maanden lang enkele eieren per dag. Wanneer de dame is uitgelegd, gaat zij dood.“ De eerste eitjes zijn een feit en de verzorgers hopen over ongeveer vier maanden de eerste jonge wandelende blaadjes te verwelkomen in DierenPark Amersfoort.

Nick Mertens

12 mei 2017

donderdag 11 mei 2017

Okapi Kamina uit Blijdorp hoogdrachtig: volg de webcams

Okapi Kamina is hoogdrachtig. Als alles goed gaat, wordt dit de eerste okapi-geboorte in het nieuwe Congogebied in Blijdorp (geopend in 2015). De dracht duurt in totaal ca. 15 maanden. Kamina is zelf in Rotterdam geboren. Blijdorp kent een lange historie met okapi's. In 1957 kwamen de eerste dieren naar Rotterdam. Toen was er nog niet veel bekend over deze mysterieuze diersoort. Blijdorp heeft vanaf het begin veel succes gehad met de voortplanting. Het is extra bijzonder dat er in het 160e jubileumjaar van de Diergaarde weer een okapi geboren wordt. Het wordt Kamina's zesde jong. De vader is Ngwani.

In Blijdorp zijn nu vier volwassen okapi's te bewonderen in een stuk Afrikaans regenwoud: de twee mannen Ngwani en Rab en moeder Kamina met haar in 2013 geboren dochter M'buti. Het Congo- gebied werd eind maart 2015 geopend en heeft het grootste okapi-binnenverblijf ter wereld. De okapi's leven hier samen met tropische vogels in een natuurlijke omgeving. De bedreigde okapi is familie van de giraffen en wordt ook wel bosgiraffe genoemd. Deze schuwe diersoort is pas rond 1900 ontdekt en komt allen voor in het ondoordringbare oerwoud in Congo waar ze worden bedreigd door o.a. stroperij en houtkap. De dieren hebben een prachtige bruine fluweelachtige vacht en een uniek streeppatroon op het achterwerk.

Voor de naderende bevalling (mei/juni 2017) zijn er webcams in de kraamstal geplaatst. Zullen ze de populaire neushoorncams overtreffen qua kijkcijfers? Deze werden rond de neushoornbevalling in één maand ruim 1,2 miljoen (!) keer bekeken via de site en de Blijdorp-app. Tijdens de bevallingsnacht was het een gezellige drukte online waarbij fans 'meepuften' en meeleefden. We verwachten dat de bevalling van Kamina ook door veel fans gevolgd zal worden.

Dierverzorgster Kim zal regelmatig vloggen over de okapi's en de voorbereidingen voor de aanstaande geboorte. De recente NeushoornVlogs zijn maar liefst ca. 470.000 keer bekeken.

Tot nu toe heeft Kamina om en om een dochter en een zoon gebaard. Dit waren achtereenvolgens Kabinda, Kimdu, Kibibi, Kheri en M'buti. Je zou dus verwachten dat het nu weer een hengstje wordt... We zijn benieuwd!

Iedere avond en tijdens de bevalling is Kamina live te volgen via www.diergaardeblijdorp.nl/okapi

Nick Mertens

11 mei 2017

Witte wolven in ARTIS krijgen vijf donkergrijze welpen

In ARTIS hebben vijf Hudson Bay wolven (Canis lupus hudsonicus) zich voor het eerst buiten hun hol laten zien. De ondersoort die ARTIS heeft – de Hudson Bay wolf uit Canada - heeft een witte vacht, maar bij de geboorte is de vachtkleur donker. Pas na enkele jaren zijn de wolven net zo wit als hun ouders. De welpen zijn bij de geboorte nog doof, blind en hulpeloos. Na tien dagen openen ze hun ogen en beginnen te kruipen. Vervolgens staan en lopen ze en verlaten na drie weken voor het eerst het meterslange gangenstelsel om hun omgeving te verkennen. Tot voor kort wist de dierverzorger niet hoeveel welpen er waren geboren. Wel was er gepiep uit het hol waargenomen. De welpen scharrelen onder toezicht van hun ouders rond het hol.

© ARTIS - Amber Dekker

Groeien

De welpen groeien snel en moeten groot en sterk zijn voordat het winter wordt. Volwassen zijn de wolven na twee jaar. Voorlopig leren de opgroeiende welpen tijdens het spelen allerlei handelingen die ze later nodig zullen hebben. De interacties die ze hebben, bepalen ook al grotendeels welke status ze in de groep zullen hebben. Binnen een roedel is er een alfa-koppel dat alleen jongen krijgt. De andere ondergeschikte leden, vaak de nakomelingen van het alfapaar, helpen mee bij het voeden en beschermen van de jongen.

Zangkoor

Wolven verstevigen hun onderlinge band door in koor te huilen. Het is een ritueel dat het groepsgevoel versterkt. Bovendien laten ze zo weten tot waar hun familieterritorium reikt. De jonge wolven huilen vanaf twee maanden mee. Ze kunnen nog niet toon houden; ook dat moeten ze nog leren. In ARTIS hoor je vaak het huilen van de Hudson Bay wolven. Bijvoorbeeld als op de eerste maandag van de maand de sirene wordt getest.

Nick Mertens

11 mei 2017

woensdag 10 mei 2017

Burgers' Zoo vangt, weegt en meet adelaarsroggen

Koninklijke Burgers’ Zoo heeft woensdagochtend 10 mei 2017 de gevlekte adelaarsroggen uit het tunnelbassin van 1,6 miljoen liter water gevangen om ze vervolgens te wegen en meten. In de Ocean leven in totaal zeven adelaarsroggen: drie volwassen vrouwen, twee volwassen mannen, een jonge vrouw en een jonge man. Bij de laatste meting woog het zwaarste dier reeds ruim 73 kilo en kende een vin-spanwijdte van 1,70 meter. Het zwaarste dier dat woensdag 10 mei gevangen werd, woog 76,5 kilo en de vin-spanwijdte bedroeg 1,65 meter. Adelaarsroggen zijn daarnaast voorzien van meterslange staarten met bovenaan de staartbasis enkele gifstekels. Het Arnhemse dierenpark is niet alleen Europees Stamboekhouder van deze kraakbeenvissen, maar ook ’s werelds grootste kweker. De dieren worden gevangen om te zien of ze goed groeien. Daarnaast werd van één dier genetisch materiaal afgenomen voor een DNA-test. Van alle andere dieren was reeds eerder DNA-materiaal verzameld.

Een behoorlijk uitdagende visvangst!

Het vangen van de volwassen adelaarsroggen is geen eenvoudige klus. De kraakbeenvissen kunnen razendsnel zwemmen en als ze gealarmeerd raken pijlsnel ‘uit de startblokken schieten’. Duikende dierverzorgers zetten daarom met verticaal geplaatste netten delen van het bassin af, waarna de adelaarsroggen door andere dierverzorgers snel en efficiënt uit het water geschept konden worden met een speciaal hiervoor bestemd vangnet. Om de dieren zo snel mogelijk weer terug in het water te zetten, vond het wegen en meten in een zo kort mogelijk tijdsbestek plaats. Tijdens de handelingen werden de gifstekels met doeken afgedekt zodat de dierverzorgers veilig konden werken.

Adelaarsroggen zijn eilevendbarend

Gevlekte adelaarsroggen kennen een zeer bijzondere voortplantingswijze. Ze zijn ovovivipaar, oftewel: eilevendbarend. Het moederdier legt in haar eigen lichaam een ei, dat door het mannetje inwendig wordt bevrucht. Hiervoor gebruikt het mannetje zijn twee zogenaamde ‘claspers’: aangepaste delen van de buikvinnen die als een penis werken. De embryo voedt zich in de eerste drie maanden met dooier. Als de dooier op is, wordt het jong via de baarmoederwand gevoed. Het jong zit als het ware als een opgerolde pannenkoek in het lichaam van het moederdier. Burgers’ Zoo heeft daarnaast als eerste ter wereld bewezen dat adelaarsroggen zich ook ongeslachtelijk kunnen voortplanten, zonder tussenkomst van een man. Dit fenomeen staat bekend als parthenogenese en was al langer bekend bij diverse vis- en reptielsoorten. Het was tot de Arnhemse ontdekking op basis van analyse van het DNA-materiaal echter nog nooit wetenschappelijk bewezen bij adelaarsroggen. De teller staat nu op vijftig jongen, waarvan het merendeel inmiddels in andere publieksaquaria verspreid over heel Europa zwemt.

Nick Mertens

10 mei 2017